Aşağıdaki liste modern Yunanistan Devleti sınırları içinde bulunan Osmanlı İmparatorluğu döneminden kalan camilerin bir listesi.
Osmanlı Yunanistan'ın birçok yerinde cami bulunurken, Ekrem Hakkı Ayverdi'nin tespitlerine göre 2.336 Osmanlı cami ve mescit,[1] bugün Yunanistan'da Müslümanların yoğun bulunduğu Batı Trakya'da 300 ve Rodos ve İstanköy adalarında'da 3 resmî cami ve mescit vardır, yeni cami yapımı ve tamiri izne bağlıdır.[2] Bu resmî yapılardan başka çoğunu Yunanistan'a yeni gelen göçmenlerin kullandığı ve cami vazifesine gören resmî olmayan yapılar vardır, ev veya apartman alt katları gibi.[2] Osmanlı dönemi camilerinden ise bazıları ortadan kalkmıştır veya harabedir, başkaları ise farklı amaçla kullanılmaktadır. 1913 senesinden önce Yunan hükûmeti cami ve Müslüman mezarlıkları hakkında hiçbir özel hukuki işlemde bulunmadı.[2] O sene Atina'da bir cami'nin inşası gündeme geldi ama uygulanmadı, bu hala Yunanistan'da bir tartışma konusu ve şimdiye kadar Atina'da bir resmî cami yok.[2] Bazı Osmanlı camiler kamulaştırıldı özellikle yapıyı kullanan Müslümanların tehcir edilmesinden sonra.[2] Osmanlı camileri Yunanistan'da İslami bir geçmişi hatırlatıyor, çoğu cami bakımsız, bu yapılar bir yabancı veya düşman bir kültür olarak algılanıyor, ideolojik sebeplerden dolayı hedef oldular veya ihmal edildiler.[2] Bazen Türkiye'deki Hristiyan anıtların kötu durumuna bir karşılıklık için hedef alındılar.[2] 1980'lerde bazı İslami anıtlar yıkıldı.[2] Bazıları ise restore edildi ve kültürel bir amaçla kullanılıyorlar.[2]
Tarihi Osmanlı camileri
Adı | Bulunduğu yer | Yapılış tarihi | Resim | Durumu | Notlar |
Yeni Cami | Selanik | 1902 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/61/20121020_exterior_of_Yeni_Mosque_Thessaloniki_Greece.jpg/150px-20121020_exterior_of_Yeni_Mosque_Thessaloniki_Greece.jpg) | Müze olarak kullanılıyor. | |
Hamza Bey Camii | Selanik | 1468 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d2/Hamza_Mosque%2C_Thessaloniki.JPG/150px-Hamza_Mosque%2C_Thessaloniki.JPG) | Boş. | Çeşitli amaçlar için kullanıldı. |
Süleymaniye Camii | Rodos | 1808 tekrar inşa edildi. 1522'den kalma yapısı yıkılmıştı. | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e4/RhodosStadtzentrum1.JPG/150px-RhodosStadtzentrum1.JPG) | Müze olarak kullanılıyor. | Restore edildi. |
Yeni Camii | Midilli | 1825 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/09/Yeni_Cami%2C_Mytilini.JPG/150px-Yeni_Cami%2C_Mytilini.JPG) | Boş. | |
Alaca İmaret Camii | Selanik | 1484 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/44/20121019_Alaca_Imaret_Thessaloniki_Greece_1.jpg/150px-20121019_Alaca_Imaret_Thessaloniki_Greece_1.jpg) | Müze olarak kullanılıyor. | |
Fethiye Camii | Atina | 1670 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/dc/3784_-_Athens_-_Fethiye_mosque_-_Photo_by_Giovanni_Dall%27Orto%2C_Nov_9_2009.jpg/150px-3784_-_Athens_-_Fethiye_mosque_-_Photo_by_Giovanni_Dall%27Orto%2C_Nov_9_2009.jpg) | Müze olarak kullanılıyor. | |
Fethiye Camii | Yanya | 1611-1795 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/59/Janina_Mosque.jpg/150px-Janina_Mosque.jpg) | Müze olarak kullanılıyor. | |
Osman Şah Camii | Larisa | 1550-60 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/03/Koursoum_Mosque%2C_Trikala.jpg/150px-Koursoum_Mosque%2C_Trikala.jpg) | Boş, türbesi müze olarak kullanılıyor | Uzun zaman harabe olan bina restore edildi. |
Adı | Bulunduğu yer | Yapılış tarihi | Resim | Durumu | Notlar |
Cizderiye Camii | Atina | 1759 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bb/Athens_-_Monastiraki_square_and_station_-_20060508_part.jpg/150px-Athens_-_Monastiraki_square_and_station_-_20060508_part.jpg) | Müze olarak kullanılıyor. 1966'da ibadete açılmıştı. | Çeşitli amaçlar için kullanıldı. |
Fethiye Camii | İnebahtı | 1499 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/58/Naupactus.jpg/150px-Naupactus.jpg) | Müze olarak kullanılıyor. | |
Mehmet Bey Camii | Serez | 1492-3 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/ab/20111029_Ahmet_Pasha_Mosque_Mehmet_Bey_Serres_Greece_2.jpg/150px-20111029_Ahmet_Pasha_Mosque_Mehmet_Bey_Serres_Greece_2.jpg) | Harabe. | |
Çelebi Sultan Mehmed Camii | Dimetoka | 1420 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b7/20100328_Bayezid_Mosque_Mehmed_I_Didymoteicho_Evros_Greece_1.jpg/150px-20100328_Bayezid_Mosque_Mehmed_I_Didymoteicho_Evros_Greece_1.jpg) | Boş. | Bir aralar ahır olarak kullanıldı sonra restore edildi. |
Aslan Paşa Camii | Yanya | 1618 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4b/Aslan_Pasha_Ottoman_mosque_in_Ioannina%2C_Greece.jpg/150px-Aslan_Pasha_Ottoman_mosque_in_Ioannina%2C_Greece.jpg) | Müze olarak kullanılıyor. | |
İbrahim Paşa Camii | Kavala | 1530 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/dd/20120726_Agios_Nikolaos_former_Ibrahim_Pasa_Ottoman_Mosque_Kavala_Greece.jpg/150px-20120726_Agios_Nikolaos_former_Ibrahim_Pasa_Ottoman_Mosque_Kavala_Greece.jpg) | Kiliseye çevrildi. | Rodos'ta ibadete açık tek cami[3] |
Recep Paşa Camii | Rodos | 1588 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/16/Rejep_Pasha_Mosque_%28Rhodes%29.jpg/150px-Rejep_Pasha_Mosque_%28Rhodes%29.jpg) | Harabe. | Son zamanlarda ciddi hasara uğradı. |
Murat Reis Camii | Rodos | 1638 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/20/Murat_Reis_Mosque.jpg/150px-Murat_Reis_Mosque.jpg) | harabe. | |
Adı | Bulunduğu yer | Yapılış tarihi | Resim | Durumu | Notlar |
Sultan Mustafa Camii | Rodos | 1578 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/72/Mustafa_Pasha_Mosque_%28Rhodes%29_01.jpg/150px-Mustafa_Pasha_Mosque_%28Rhodes%29_01.jpg) | Nikâh salonu olarak kullanılıyor. | III. Mustafa tarafından yaptırılmıştır |
İbrahim Paşa Camii | Rodos | 1530 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a1/Ibrahim_Pasha_Mosque_%28Rhodes%29_01.jpg/150px-Ibrahim_Pasha_Mosque_%28Rhodes%29_01.jpg) | Cami olarak kullanılıyor. |
Veli Paşa Camii | Resmo | 1789 | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bb/Veli_Pasha_mosque%2C_Rethymno_-_side_view.jpg/150px-Veli_Pasha_mosque%2C_Rethymno_-_side_view.jpg) | Müze olarak kullanılıyor. | |
Eski Cami | Anabolu | 1730[4] | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cb/Nafplio_gro%C3%9Fe_Moschee.jpg/150px-Nafplio_gro%C3%9Fe_Moschee.jpg) | Konferans salonu ve müze olarak kullanılıyor.[4] | 1827 ve 1834 arası Yunanistan'ın ilk parlamento binası olarak kullanıldı.[4] |
Zincirli Camii | Serez | 16. yüzyıl | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f2/20111030_Zinzirli_mosque_Serres_Greece_1.jpg/150px-20111030_Zinzirli_mosque_Serres_Greece_1.jpg) | Müze olarak kullanılıyor. | Uzun zaman harabe olan bina restore edildi. |
Süleyman Camii | Koniçe | 16. yüzyıl | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b3/Konitsa%2C_Konitsa_municipality%2C_Ioannina_prefecture%2C_Greece_-_Ruins_of_Ottoman_Mosque_-_07.jpg/150px-Konitsa%2C_Konitsa_municipality%2C_Ioannina_prefecture%2C_Greece_-_Ruins_of_Ottoman_Mosque_-_07.jpg) | harabe. | |
Kurşunlu Camii | Kesriye | 16. yüzyıl | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/ef/Kastoria_Tzami.JPG/150px-Kastoria_Tzami.JPG) | harabe. | |
Arap Camii | Drama | | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2e/Arap_Mosque_in_Drama.jpg/150px-Arap_Mosque_in_Drama.jpg) | harabe. | |
Selvili Camii | Gümülcine | | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c5/20120718_Selvili_Mosque_Minaret_Komotini_Thrace_Greece_1.jpg/150px-20120718_Selvili_Mosque_Minaret_Komotini_Thrace_Greece_1.jpg) | harabe. | Sadece minarenin harabesi ayakta kalabildi. |
Adı | Bulunduğu yer | Yapılış tarihi | Resim | Durumu | Notlar |
Yunus Bey Camii | Gümülcine | | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/ce/20120717_Yunus_Bey_Mosque_ruins_Nea_Mosynoupoli_Komotini_Thrace_Greece_Panoramic.jpg/150px-20120717_Yunus_Bey_Mosque_ruins_Nea_Mosynoupoli_Komotini_Thrace_Greece_Panoramic.jpg) | harabe. | |
Eski Camii[5] | Serez | 1385[5] | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c1/Serres_Bezisten_Eski_Mosque_1920-s_Postcard.jpg/150px-Serres_Bezisten_Eski_Mosque_1920-s_Postcard.jpg) | Yıktırıldı.[5] | 1937 yılında yıktırıldı yerine alışveriş merkezi yapıldı.[5] |
Emirzade Camii | Halkida | | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7f/Camihalkidas.jpg/150px-Camihalkidas.jpg) | harabe. | |
Yeni Cami | Gümülcine | 16. yüzyıl | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f7/20120815_Yeni_Mosque_Clock_Tower_Komotini_West_Thrace_Greece.jpg/150px-20120815_Yeni_Mosque_Clock_Tower_Komotini_West_Thrace_Greece.jpg) | Cami olarak kullanılıyor. | |
Eski Cami | Gümülcine | | ![](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9e/20120718_Eski_Mosque_Komotini_Thrace_Greece_Panoramic.jpg/150px-20120718_Eski_Mosque_Komotini_Thrace_Greece_Panoramic.jpg) | Cami olarak kullanılıyor. | 1608 yılında inşa edildi, 1854 yılında ise yenilendi, Balkan Savaşı’nda zarar gördü ve 2002'de Kütahya seramikleriyle süslendi.[6] |
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- ^ Hacısalihoğlu, Mehmet. "YUNANİSTAN". www.islamansiklopedisi.info. 15 Şubat 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2015.
- ^ a b c d e f g h i Tsitselikis, Konstantinos (2012). Old and New Islam in Greece: From Historical Minorities to Immigrant Newcomers. Martinus Nijhoff Publishers. ss. 259-260-261-262-265. ISBN 9789004221529.
- ^ "Türk izlerinin silinmediği ada: Rodos". 6 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Temmuz 2019.
- ^ a b c "Vouleftiko". 4 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2014.
- ^ a b c d "THE OTTOMAN MONUMENTS". www.serres.gr. 8 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2022.
- ^ "Kültür ve Mimari". ABTTF.org. 20 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2015.