Zdrojek błyszczący
![]() | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | okrytonasienne | ||
Klasa | Magnoliopsida | ||
Nadrząd | goździkopodobne | ||
Rząd | goździkowce | ||
Rodzina | zdrojkowate | ||
Rodzaj | zdrojek | ||
Gatunek | zdrojek błyszczący | ||
Nazwa systematyczna | |||
Montia fontana L. Sp. pl. 1:87. 1753 | |||
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3] | |||
![]() najmniejszej troski | |||
| |||
|
Zdrojek błyszczący, z. źródlany (Montia fontana L.) – gatunek rośliny z rodziny zdrojkowatych (Montiaceae), dawniej (np. system Cronquista z 1981) w portulakowatych (Portulacaceae).
Rozmieszczenie geograficzne
Gatunek kosmopolityczny[4]. W Polsce współcześnie występuje jedynie w Sudetach na ok. 30 stanowiskach[5].
Morfologia
- Łodyga
- Rozgałęziona, przeświecająca.
- Liście
- Naprzeciwległe, lancetowate lub łopatkowate,zwężone u nasady[5].
- Kwiaty
- Białe, zebrane w wierzchotki.
- Owoce
- Torebki z 2 lub 3 nasionami[5].
Biologia i ekologia
Roślina jednoroczna. Rośnie w źródliskach i łęgach podgórskich. Kwitnie od maja do sierpnia. Liczba chromosomów 2n=18 lub 20. Gatunek charakterystyczny górskich źródlisk mszysto-watrobowcowych z podzwiązku Montenion[6].
Zmienność
Wyróżniono 4 podgatunki[7]:
- Montia fontana subsp. fontana
- Montia fontana subsp. amporitana Sennen - podgatunek charakterystyczny zespołu Montio-Philonotidetum fontanae[6]
- Montia fontana subsp. chondrosperma (Fenzl) Walters
- Montia fontana subsp. variabilis Walters
Zagrożenia i ochrona
Roślina objęta w Polsce ścisłą ochroną gatunkową.
Kategorie zagrożenia gatunku:
- Kategoria zagrożenia w Polsce według Czerwonej listy roślin i grzybów Polski (2006, 2016)[8][9]: VU (narażony na wyginięcie).
- Kategoria zagrożenia w Polsce według Polskiej Czerwonej Księgi Roślin[10]: VU (narażony na wyginięcie).
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Caryophyllales, [w:] Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2009-09-19] (ang.).
- ↑ Montia fontana, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
- ↑ Germplasm Resources Information Network (GRIN) [dostęp 2013-09-30]
- ↑ a b c Z. Sotek, A. Popiela 2001. Zdrojek źródlany. s. 92-93. W: Polska Czerwona Księga Roślin, Kraków 2001. ISBN 83-85444-85-8.
- ↑ a b WładysławW. Matuszkiewicz WładysławW., Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2001, ISBN 83-01-13520-4, OCLC 749271059 .
- ↑ The Plant List [dostęp 2013-09-30]
- ↑ Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
- ↑ Kaźmierczakowa R., Bloch-Orłowska J., Celka Z., Cwener A., Dajdok Z., Michalska-Hejduk D., Pawlikowski P., Szczęśniak E., Ziarnek K.: Polska czerwona lista paprotników i roślin kwiatowych. Polish red list of pteridophytes and flowering plants. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk, 2016. ISBN 978-83-61191-88-9.
- ↑ Zarzycki K., Kaźmierczakowa R., Mirek Z.: Polska Czerwona Księga Roślin. Paprotniki i rośliny kwiatowe. Wyd. III. uaktualnione i rozszerzone. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody PAN, 2014. ISBN 978-83-61191-72-8.
- SNL: kildeurt
- BioLib: 38469
- EoL: 586948
- EUNIS: 177478
- Flora of North America: 220008795
- FloraWeb: 29742
- GBIF: 3084783
- identyfikator iNaturalist: 58990
- IPNI: 311155-2
- ITIS: 20404
- NCBI: 313220
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): kew-2508965
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:311155-2
- Tela Botanica: 42920
- identyfikator Tropicos: 26200137
- USDA PLANTS: MOFO
- CoL: 44B33