Zaraza błękitnawa
Systematyka[1][2] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | okrytonasienne | ||
Klasa | Magnoliopsida | ||
Nadrząd | astropodobne | ||
Rząd | jasnotowce | ||
Rodzina | zarazowate | ||
Rodzaj | zaraza | ||
Gatunek | zaraza błękitnawa | ||
Nazwa systematyczna | |||
Orobanche coerulescens Stephan ex Willd. Sp. pl. 3(1):349. 1800 | |||
| |||
|
Zaraza błękitnawa (Orobanche coerulescens Stephan ex Willd.) – gatunek rośliny z rodziny zarazowatych (Orobanchaceae).
Nazewnictwo
Ma liczne synonimy nazwy łacińskiej[3]
- Orobanche ammophila C. A. Mey.
- Orobanche bodinieri H. Lév.
- Orobanche canescens Bunge
- Orobanche japonensis Makino
- Orobanche korshinskyi Novopokr.
- Orobanche mairei H. Lév.
- Orobanche nipponica Makino
Zasięg występowania
Występuje w środkowej, południowej i południowo-wschodniej Europie oraz na obszarach Azji o umiarkowanym klimacie[3]. W Polsce jest bardzo rzadka. Podawana była tylko w starszej literaturze ze stanowisk nad dolną Wisłą w północnej części kraju[4].
Morfologia
- Łodyga
- Żółtawa, w górnej części gęsto, wełniście, biało owłosiona i pokryta łuskami.
- Kwiaty
- Grzbieciste, zebrane w jajowatolancetowaty, gęsty kłos. Łatki kielicha jajowatolancetowate, do połowy dwudzielne. Korona kwiatu najwęższa w środku, łukowato zgięta, niebieskolila, w nasadzie żółtawobiała, długości 10-23 mm. Znamię żółtawobiałe[5].
Biologia i ekologia
Bylina, geofit. Jest rośliną bezzieleniową i, jak wszystkie zarazy, pasożytem. Kwitnie od czerwca do lipca. Pasożytuje na różnych gatunkach krwawnika oraz bylicy[6].
Zagrożenia i ochrona
W latach 2004-2014 roślina była objęta w Polsce ochroną ścisłą, od 2014 roku podlega częściowej ochronie gatunkowej[7]. Roślina jest umieszczona na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski (2006)[8] w grupie gatunków wymierających, krytycznie zagrożonych (kategoria zagrożenia E). W wydaniu z 2016 roku otrzymała kategorię CR (krytycznie zagrożony)[9]. Znajduje się także w Polskiej Czerwonej Księdze Roślin[10] w grupie gatunków krytycznie zagrożonych (kategoria zagrożenia CR).
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-03-24] (ang.).
- ↑ a b Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2011-01-17]. (ang.).
- ↑ Halina Piękoś-Mirkowa, Zbigniew Mirek: Rośliny chronione. Warszawa: Multico Oficyna Wyd., 2006. ISBN 978-83-7073-444-2.
- ↑ W. Szafer, S. Kulczyński, B. Pawłowski: Rośliny polskie. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1969.
- ↑ Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.
- ↑ Dz.U. z 2014 r. poz. 1409 – Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin.
- ↑ Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
- ↑ Kaźmierczakowa R., Bloch-Orłowska J., Celka Z., Cwener A., Dajdok Z., Michalska-Hejduk D., Pawlikowski P., Szczęśniak E., Ziarnek K.: Polska czerwona lista paprotników i roślin kwiatowych. Polish red list of pteridophytes and flowering plants. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk, 2016. ISBN 978-83-61191-88-9.
- ↑ Zarzycki K., Kaźmierczakowa R., Mirek Z.: Polska Czerwona Księga Roślin. Paprotniki i rośliny kwiatowe. Wyd. III. uaktualnione i rozszerzone. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody PAN, 2014. ISBN 978-83-61191-72-8.
- BioLib: 40951
- EoL: 2895182
- EUNIS: 176264
- Flora of China: 200021474
- Flora of North America: 200021474
- FloraWeb: 4028
- GBIF: 7332551
- identyfikator iNaturalist: 493496
- IPNI: 322672-2
- NCBI: 223100
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): kew-2396680
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:662192-1
- Tela Botanica: 83593
- identyfikator Tropicos: 23600156
- CoL: 99R7D