Wawrzynek główkowy
![]() | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | okrytonasienne | ||
Klasa | Magnoliopsida | ||
Nadrząd | |||
Rząd | ślazowce | ||
Rodzina | wawrzynkowate | ||
Rodzaj | wawrzynek | ||
Gatunek | wawrzynek główkowy | ||
Nazwa systematyczna | |||
Daphne cneorum L Sp. pl. 1:357. 1753 | |||
|
Wawrzynek główkowy, wawrzynek główkowaty (Daphne cneorum L.) – gatunek krzewu należący do rodziny wawrzynkowatych. Występuje dziko w południowej i środkowej Europie[3]. W Polsce (gdzie osiąga północno-zachodnią granicę zasięgu) znaleźć go można na Wyżynie Lubelskiej, Wyżynie Sandomierskiej i w Kotlinie Sandomierskiej.
Morfologia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/da/Daphne_cneorum_kz02.jpg/180px-Daphne_cneorum_kz02.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/01/Daphne_cneorum_2017-05-06_9827b.jpg/180px-Daphne_cneorum_2017-05-06_9827b.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f5/Daphne_cneorum_in_La_Jaysinia_%281%29_%28cropped%29.jpg/180px-Daphne_cneorum_in_La_Jaysinia_%281%29_%28cropped%29.jpg)
- Pokrój
- Niski, słabo rozgałęziony, zimozielony krzew lub krzewinka, wysokości 10–50 cm.
- Pędy
- Płożące, cienkie, szarobrunatne.
- Liście
- Ciemnozielone, od spodu sinozielone, lancetowate, długości 1–2 cm i szerokości 3–5 mm, skórzaste, całobrzegie, na szczycie ostro zakończone.
- Kwiaty
- Różowe lub białe, wonne, długości 1,3 cm, zebrane w szczytowych główkach po 5–10 sztuk.
- Owoce
- Żółtobrunatne pestkowce.
Biologia i ekologia
Kwitnie w maju i czerwcu. Ze względu na długą rurkę kwiaty są zapylane przez długopyszczkowe trzmiele i motyle. Siedlisko: widne bory sosnowe i zarośla, nasłonecznione stoki. Preferuje suche, jałowe, bogate w węglan wapnia gleby. W klasyfikacji zbiorowisk roślinnych gatunek charakterystyczny dla klasy Erico-Pinetea[4].
Roślina trująca: cała roślina jest trująca.
Zagrożenia i ochrona
Roślina objęta jest ścisłą ochroną gatunkową. Gatunek umieszczony na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski (2006)[5] i na obszarze Polski uznany za gatunek narażony na wyginięcie (kategoria zagrożenia V). W wydaniu z 2016 roku otrzymał kategorię CR (krytycznie zagrożony)[6]. Znajduje się także w Polskiej czerwonej księdze roślin w kategorii CR (krytycznie zagrożony)[7].
Zastosowanie
Roślina ozdobna – chętnie sadzona w ogródkach skalnych. Wymaga słonecznego miejsca, stale wilgotnej i próchnicznej gleby. Rozmnaża się przez sadzonki lub przez odkłady. Źle znosi przesadzanie.
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-02-02] (ang.).
- ↑ Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-09-15].
- ↑ Władysław Matuszkiewicz: Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14439-4.
- ↑ Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
- ↑ Kaźmierczakowa R., Bloch-Orłowska J., Celka Z., Cwener A., Dajdok Z., Michalska-Hejduk D., Pawlikowski P., Szczęśniak E., Ziarnek K.: Polska czerwona lista paprotników i roślin kwiatowych. Polish red list of pteridophytes and flowering plants. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk, 2016. ISBN 978-83-61191-88-9.
- ↑ Zarzycki K., Kaźmierczakowa R., Mirek Z.: Polska Czerwona Księga Roślin. Paprotniki i rośliny kwiatowe. Wyd. III. uaktualnione i rozszerzone. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody PAN, 2014. ISBN 978-83-61191-72-8.
- NKC: ph835596
- Britannica: plant/garland-flower
- BioLib: 39397
- EoL: 5468243
- FloraWeb: 1879
- GBIF: 7150059
- identyfikator iNaturalist: 61310
- IPNI: 831193-1
- ITIS: 845802
- NCBI: 224033
- Plant Finder: 445923
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): kew-2756911
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:831193-1
- Tela Botanica: 21572
- identyfikator Tropicos: 32000478
- USDA PLANTS: DACN
- CoL: 344RV