Raleigh
![]() | Ten artykuł dotyczy stolicy stanu (Karolina Północna). Zobacz też: inne znaczenia nazwy Raleigh. |
Stolica stanu | |||||
![]() | |||||
| |||||
Przydomek: Miasto dębów | |||||
Państwo |
| ||||
---|---|---|---|---|---|
Stan | |||||
Hrabstwo | Wake | ||||
Data założenia | 1788[1] | ||||
Prawa miejskie | 1795[1] | ||||
Burmistrz | Mary-Ann Baldwin↗ | ||||
Powierzchnia | 382,4 km² | ||||
Wysokość | 96 m n.p.m. | ||||
Populacja (2020) • liczba ludności • gęstość |
| ||||
Nr kierunkowy | 919 | ||||
Kod pocztowy | Lista kodów 27601-27617, 27619-27629, 27634-27636, 27640, 27650, 27656, 27658, 27661, 27668, 27675-27676, 27690, 27695, 27697-27699 | ||||
Strefa czasowa | UTC-05:00 | ||||
Położenie na mapie Karoliny Północnej ![]() | |||||
Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych ![]() | |||||
![]() | |||||
| |||||
| |||||
Strona internetowa |
Raleigh – miasto we wschodniej części USA, stolica stanu Karolina Północna. Jest częścią obszaru metropolitalnego Raleigh–Cary liczącego 1,5 mln mieszkańców (2022)[2]. Aglomeracja jest jedną z najszybciej rozwijających się w USA[3]. Raleigh jest znane jako „Miasto Dębów” ze względu na liczne dęby, które rosną wzdłuż ulic w samym sercu miasta[4].
W mieście rozwinął się przemysł elektroniczny, włókienniczy, spożywczy oraz chemiczny[1].
Historia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/65/Plan_for_Raleigh_North_Carolina_by_William_Christmas_1792.jpg/220px-Plan_for_Raleigh_North_Carolina_by_William_Christmas_1792.jpg)
Miasto założone w 1792 jako nowa stolica Karoliny Północnej i nazwane na cześć Waltera Raleigh, sponsora pierwszej (nieudanej) próby kolonizacji wybrzeża Karoliny Północnej u schyłku XVI wieku. Przedtem rolę stolicy pełniło miasto New Bern. Raleigh jest jedną z nielicznych stolic stanowych w Stanach Zjednoczonych zaprojektowanych od początku swojego istnienia do pełnienia tej roli.
W latach 1833–1840 wybudowano obecną siedzibę legislatury stanu, North Carolina State Capitol. W 1840 dotarła do miasta pierwsza linia kolejowa (Raleigh and Gaston Railroad).
Podczas wojny secesyjnej miasto było na tyłach Konfederacji i zostało zdobyte przez siły Unii dopiero w ostatnich tygodniach wojny, 13 kwietnia 1865. Miasto ominęły zniszczenia wojenne, lecz po wojnie rozwijało się bardzo powoli z powodu słabego rozwoju przemysłu w stanie. Ludność miasta przekroczyła poziom 100 tys. dopiero w latach 60. XX wieku.
W 1880 powstała gazeta The News & Observer, istniejąca do dziś jako główny dziennik miasta.
Demografia
Dane historyczne | ||
---|---|---|
Rok | Ludność | Zm., % |
1800 | 669 | – |
1810 | 976 | 45,9% |
1820 | 2674 | 174% |
1830 | 1700 | −36,4% |
1840 | 2244 | 32% |
1850 | 4518 | 101,3% |
1860 | 4780 | 5,8% |
1870 | 7790 | 63% |
1880 | 9265 | 18,9% |
1890 | 12 678 | 36,8% |
1900 | 13 643 | 7,6% |
1910 | 19 218 | 40,9% |
1920 | 24 418 | 27,1% |
1930 | 37 379 | 53,1% |
1940 | 46 879 | 25,4% |
1950 | 65 679 | 40,1% |
1960 | 93 931 | 43% |
1970 | 122 830 | 30,8% |
1980 | 150 255 | 22,3% |
1990 | 212 092 | 41,2% |
2000 | 276 093 | 30,2% |
2010 | 403 892 | 46,3% |
2020 | 467 665 | 15,8% |
Źródło: Spis ludności Stanów Zjednoczonych. |
Według danych z 2019 roku miasto liczyło 474,7 tys. mieszkańców, w tym 58,0% mieszkańców stanowiła ludność biała (52,5% nie licząc Latynosów), 29,0% to byli czarnoskórzy Amerykanie lub Afroamerykanie, 4,0% to Azjaci, 2,4% miało rasę mieszaną, 0,7% to rdzenna ludność Ameryki i 0,01% to Hawajczycy i mieszkańcy innych wysp Pacyfiku. Latynosi stanowili 12,5% ludności miasta[5].
Poza osobami pochodzenia afroamerykańskiego, do największych grup należą osoby pochodzenia angielskiego (9,2%), niemieckiego (8,2%), „amerykańskiego” (7,5%), irlandzkiego (7,2%), meksykańskiego (4,5%), włoskiego (3,6%), szkockiego lub szkocko–irlandzkiego (3,6%) i afrykańskiego subsaharyjskiego (2,9%). Miasto zamieszkiwało także blisko 10 tys. osób polskiego pochodzenia[5].
Według danych za lata 2010–2015, 82,8% populacji w wieku powyżej 5 lat mówi w domu po angielsku, 9,8% po hiszpańsku, 0,85% arabskim, 0,83% językami afrykańskimi, 0,82% chińskim, 0,65% wietnamskim, 0,58% francuskim, 0,33% hinduskim i 0,32% koreańskim[6].
Religia
W 2020 roku największe grupy religijne w aglomeracji Raleigh obejmują[7]:
- Kościół katolicki – 174 695 członków w 25 parafiach,
- lokalne bezdenominacyjne zbory ewangelikalne – 117 432 członków w 186 zborach,
- Południowa Konwencja Baptystów – 107 605 członków w 307 zborach,
- Zjednoczony Kościół Metodystyczny – 68 508 członków w 78 kościołach,
- społeczność muzułmańska – 45 182 wyznawców w 12 meczetach,
- Kościoły zielonoświątkowe – ponad 30 tys. członków w 127 zborach.
Transport
Powietrzny
- Raleigh-Durham International Airport
Prywatne
- Bagwell Airport (FAA LID: NC99), Garner
- Ball Airport (FAA LID: 79NC), Louisburg
- Cox Airport (FAA LID: NC81), Apex
- Deck Airpark Airport (FAA LID: NC11), Apex
- Field of Dreams Airport (FAA LID: 51NC), Zebulon
- Fuquay/Angier Field Airport (FAA LID: 78NC), Fuquay-Varina
- North Raleigh Airport (FAA LID: 00NC), Louisburg
- Peacock Stolport Airport (FAA LID: 4NC7), Garner
- Raleigh East Airport (FAA LID: 9NC0), Knightdale
- Triple W Airport (ICAO: K5W5, FAA LID: 5W5), Raleigh
Kolej
- Amtrak – Raleigh Amtrak Station
Szkolnictwo
Uczelnie
Publiczne
- North Carolina State University
- Wake Technical Community College
Prywatne
- Meredith College
- Peace College
- Shaw University
- St. Augustine’s College
- Campbell University Norman Adrian Wiggins School of Law
- SKEMA Business School
- ECPI College of Technology
- School of Communication Arts
- Strayer University
- Mitchell’s Hair Styling Academy
- The Emerald Academy – A Paul Mitchell Partner School
Miasta partnerskie
Przypisy
- ↑ a b c Raleigh, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2021-08-07] .
- ↑ Census profile: Raleigh-Cary, NC Metro Area [online], Census Reporter [dostęp 2023-11-28] (ang.).
- ↑ 6. Raleigh NC [online], Forbes [dostęp 2021-11-10] (ang.).
- ↑ CarlyC. Delengowski CarlyC., Why is Raleigh nicknamed the City of Oaks? [online], RALtoday, 21 stycznia 2021 [dostęp 2021-11-10] (ang.).
- ↑ a b 2019: ACS 1-Year Estimates Data Profiles (DP05/DP02) [online], data.census.gov [dostęp 2021-11-10] .
- ↑ 2015: ACS 5-Year Estimates Detailed Tables (B16001) [online], data.census.gov [dostęp 2021-11-10] .
- ↑ Congregational Membership Reports | US Religion [online], www.thearda.com [dostęp 2023-11-28] .
Linki zewnętrzne
- Raleigh w bazie city-data.com (ang.)
- U.S. Census Bureau (ang.)
- Raleigh, North Carolina. dmoztools.net. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-08-09)]., Open Directory Project (ang.)
- p
- d
- e
- PWN: 3965895
- Britannica: place/Raleigh-North-Carolina
- БРЭ: 3513780
- NE.se: raleigh
- SNL: Raleigh
- VLE: raleigh
- Catalana: 0054052
- DSDE: Raleigh
- Hrvatska enciklopedija: 51714