Podejźrzon pojedynczy
![]() | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Klasa | paprocie | ||
Podklasa | |||
Rząd | |||
Rodzina | nasięźrzałowate | ||
Rodzaj | podejźrzon | ||
Gatunek | podejźrzon pojedynczy | ||
Nazwa systematyczna | |||
Botrychium simplex E. Hitchc. | |||
| |||
|
Podejźrzon pojedynczy (Botrychium simplex E. Hitchc.) – gatunek rośliny z rodziny nasięźrzałowatych.
Rozmieszczenie geograficzne
Występuje w Europie, Ameryce Północnej i Japonii[3]. W Polsce znany z 24 stanowisk zlokalizowanych na północy i zachodzie kraju, z których po 1980 r. potwierdzono dwa: nad jeziorem Wierzchowo i nad Jeziorem Kiedrowickim[4].
Morfologia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a7/Dv%C3%A4rgl%C3%A5sbr%C3%A4ken_-_Botrychium_simplex0223_-_Flickr_-_Ragnhild_%26_Neil_Crawford.jpg/220px-Dv%C3%A4rgl%C3%A5sbr%C3%A4ken_-_Botrychium_simplex0223_-_Flickr_-_Ragnhild_%26_Neil_Crawford.jpg)
- Pokrój
- Drobna roślina do 12 cm wysokości.
- Liście
- Część płonna liścia oddziela się od części zarodnionośnej poniżej połowy jej długości. Jest kolistojajowata, tępa i pierzasto nacinana. Część zarodnionośna jest dwa razy dłuższa od płonnej, pojedynczo lub podwójnie pierzasta[4].
Biologia i ekologia
Bylina, geofit. Zarodnie dojrzewają w maju i czerwcu. Gatunek rośnie na murawach bliźniczkowych i wrzosowiskach[4].
Zagrożenia i ochrona
Kategorie zagrożenia gatunku:
- Kategoria zagrożenia w Polsce według Czerwonej listy roślin i grzybów Polski (2006)[5]: E (wymierający, krytycznie zagrożony); 2016: RE (wymarły na obszarze Polski)[6]
- Kategoria zagrożenia w Polsce według Polskiej czerwonej księgi roślin (2001): CR (critical, krytycznie zagrożony); 2014: EX (wymarły)[7]
Gatunek jest objęty konwencja berneńską. Został także umieszczony w załączniku II dyrektywy siedliskowej. Roślina objęta w Polsce ścisłą ochroną gatunkową od 2001 roku[8][9].
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-02-28] (ang.).
- ↑ The Pteridophyte Phylogeny Group. A community-derived classification for extant lycophytes and ferns. „Journal of Systematics and Evolution”. 54 (6), s. 563–603, 2016. DOI: 10.1111/jse.12229.
- ↑ Den virtuella floran [dostęp 2013-09-29]
- ↑ a b c Żukowski W. 201. Podejźrzon pojedynczy. s. 40-41. W: Polska Czerwona Księga Roślin, Kraków 2001. ISBN 83-85444-85-8.
- ↑ Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
- ↑ Kaźmierczakowa R., Bloch-Orłowska J., Celka Z., Cwener A., Dajdok Z., Michalska-Hejduk D., Pawlikowski P., Szczęśniak E., Ziarnek K.: Polska czerwona lista paprotników i roślin kwiatowych. Polish red list of pteridophytes and flowering plants. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk, 2016. ISBN 978-83-61191-88-9.
- ↑ Zarzycki K., Kaźmierczakowa R., Mirek Z.: Polska Czerwona Księga Roślin. Paprotniki i rośliny kwiatowe. Wyd. III. uaktualnione i rozszerzone.. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody PAN, 2014. ISBN 978-83-61191-72-8.
- ↑ Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 11 września 2001 r. w sprawie listy gatunków roślin rodzimych dziko występujących objętych ochroną gatunkową ścisłą częściową oraz zakazów właściwych dla tych gatunków i odstępstw od tych zakazów (Dz.U. z 2001 r. nr 106, poz. 1167).
- ↑ Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin Dz.U. z 2014 r. poz. 1409.
- SNL: dvergmarinøkkel
- BioLib: 3083
- EoL: 597764
- EUNIS: 150279
- Flora of North America: 200002879
- FloraWeb: 859
- GBIF: 2650180
- identyfikator iNaturalist: 75852
- IPNI: 17061530-1
- ITIS: 17190
- NCBI: 41931
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): tro-26602186
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:17061530-1
- Tela Botanica: 10012
- identyfikator Tropicos: 26602186
- USDA PLANTS: BOSI
- CoL: MPKQ