Heinz von Foerster
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/ad/HvF_01.jpg/220px-HvF_01.jpg)
Heinz von Foerster (ur. 1911, zm. 2002[1]) – amerykański cybernetyk, fizyk i filozof pochodzenia austriackiego, uważany za współtwórcę radykalnego konstruktywizmu. Był przedstawicielem cybernetyki drugiego rzędu (ang. second-order cybernetics), nazywanej też cybernetyką cybernetyki (ang. cybernetics of cybernetics). Pracował na University of Illinois w Urbana.
Życie i twórczość
Heinz von Foerster urodził się w Wiedniu przed I wojną światową. Studiował fizykę na Uniwersytecie Technicznym w Wiedniu. W 1944 r. uzyskał doktorat na Uniwersytecie Wrocławskim, będącym w owym czasie uczelnią niemiecką. Po zakończeniu II wojny światowej przeniósł się do Stanów Zjednoczonych, gdzie objął profesurę na University of Illinois w miejscowości Urbana. Był również długoletnim dyrektorem Biological Computer Laboratory.[2]
Von Foerster był wszechstronnym uczonym i polihistorem. Prowadzone przez niego badania naukowe i rozważania teoretyczne miały często charakter interdyscyplinarny, wychodziły poza obszar jednej dziedziny wiedzy. Wniósł on istotny wkład w rozwój nauk ścisłych i technicznych, między innymi sformułował równanie znane od jego nazwiska równaniem von Foerstera[3]. Z drugiej strony był on filozofem, zainteresowanym szczególnie epistemologią, podważającym możliwość istnienia wiedzy obiektywnej. Stwierdził on, że "obiektywizm jest to złudzenie, że obserwacje mogą być czynione bez obserwatora”.[4]
Przypisy
- ↑ OBITUARY: Heinz von Foerster (1911–2002): The Socrates of Cybernetics, „International Journal of General Systems”, 32 (6), 2003, s. 519–523, DOI: 10.1080/03081070310001599175a, ISSN 0308-1079 [dostęp 2024-08-18] (ang.).
- ↑ The Heinz von Foerster Page [online], www.univie.ac.at [dostęp 2018-08-21] [zarchiwizowane z adresu 2001-12-13] .
- ↑ Dawidowicz, A. L. (2007). Metoda Aveza i jej uogólnienia. Matematyka Stosowana, (8), 49.
- ↑ Ernst von Glasersfeld, Nauka z punktu widzenia radykalnego konstruktywizmu. [w:] „Radykalny konstruktywizm. Antologia” red. B. Balicki, D. Lewiński, B. Ryż, E. Szczerbuk, GAJT Wydawnictwo, Wrocław 2010, s. 52.
Bibliografia
- Fleischer M., Wprowadzenie – krótka historia konstruktywizmu. [w:] „Radykalny konstruktywizm. Antologia” red. B. Balicki, D. Lewiński, B. Ryż, E. Szczerbuk, GAJT Wydawnictwo, Wrocław 2010, s. 7-24.
- Glasersfeld von E., Nauka z punktu widzenia radykalnego konstruktywizmu. [w:] „Radykalny konstruktywizm. Antologia” red. B. Balicki, D. Lewiński, B. Ryż, E. Szczerbuk, GAJT Wydawnictwo, Wrocław 2010, s. 47-57.