Dławik
![]() | Ten artykuł dotyczy elementu indukcyjnego. Zobacz też: inne znaczenia. |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/66/D%C5%82awik.jpg/240px-D%C5%82awik.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5d/Two_inductors_%28437342545%29.jpg/240px-Two_inductors_%28437342545%29.jpg)
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/bf/Choke_%28electronics%29_with_moving_core.jpg/180px-Choke_%28electronics%29_with_moving_core.jpg)
Dławik – cewka indukcyjna zapobiegająca nagłym zmianom natężenia prądu elektrycznego lub służąca do ograniczenia prądu przemiennego bez strat mocy, jakie występowałyby gdyby elementem ograniczającym była rezystancja. Dławiki zwykle zawierają rdzenie ferromagnetyczne[1], choć mogą być też cewkami bez rdzenia (powietrznymi).
Idealny dławik nie pobiera mocy czynnej; w rzeczywistości straty mocy na dławiku wiążą się z niezerową rezystancją uzwojeń, emisją promieniowania oraz z prądami wirowymi i innymi źródłami strat w rdzeniu. W elektronice określenie dławik stosowane jest z reguły do cewek o dużej reaktancji dla wymaganego zakresu częstotliwości, może też być synonimem dowolnej cewki indukcyjnej. Zwykle dławik współpracuje z kondensatorami tworząc filtry dolnoprzepustowe.
Zastosowanie
Stosowany między innymi w:
- obwodach wejściowych układów elektronicznych zasilanych z sieci elektroenergetycznej – jako element filtrów przeciwzakłóceniowych LC,
- w układach zasilających i przetwornicach napięcia jako element magazynujący energię – zachowujący stały przepływ prądu przy przełączaniu pomiędzy obwodem zasilającym a zasilanym,
- w układach zasilania świetlówek i innych lamp wyładowczych – jako statecznik.
Dławiki indukcyjne znajdują szereg zastosowań w elektrycznych układach napędowych gdzie najczęściej pracują w zespole z falownikiem. Dławiki sieciowe (komutacyjne), instalowane w obwodzie elektrycznym przed falownikiem ograniczają propagację zakłóceń i przepięć komutacyjnych w sieci[2]. Napięcie na wyjściu falownika to ciąg prostokątnych impulsów o regulowanej szerokości. Szybkość narastania napięcia w takim przebiegu jest bardzo duża i stwarza zagrożenie dla izolacji kabli i zasilanych maszyn. Ograniczenie szybkości narastania napięcia oraz kompensacja pojemności kabla to podstawowe zadania dławików silnikowych pracujących na wyjściu falownika[3][4].
Przypisy
- ↑ dławik elektryczny, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2023-01-10] .
- ↑ Mirosław Łukiewski. Dławiki sieciowe. „Elektrosystemy”. nr 6, 2001-06.
- ↑ Mirosław Łukiewski: Dławiki silnikowe. Wiadomości Elektrotechniczne nr3 2001r.
- ↑ Igor Morozow, Mirosław Łukiewski. Dławiki współpracujące z energooszczędnymi przemiennikami częstotliwości – cz. I. „Napędy i Sterowanie”. nr 5, 2005-05.
Linki zewnętrzne
- Cewki i dławiki (obliczanie). eres.alpha.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-01-21)].
- Britannica: technology/choke-coil
- Catalana: 0250680
- DSDE: drosselspole