Czyściec polny
![]() | |||
Systematyka[1][2] | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | rośliny | ||
Podkrólestwo | |||
Nadgromada | |||
Gromada | |||
Podgromada | |||
Nadklasa | okrytonasienne | ||
Klasa | Magnoliopsida | ||
Nadrząd | astropodobne | ||
Rząd | jasnotowce | ||
Rodzina | jasnotowate | ||
Rodzaj | czyściec | ||
Gatunek | czyściec polny | ||
Nazwa systematyczna | |||
Stachys arvensis (L.) L. Sp. pl. ed. 2, 2:814. 1763 | |||
| |||
|
Czyściec polny (Stachys arvensis (L.) L.) – gatunek rośliny z rodziny jasnotowatych (Lamiaceae).
Zasięg występowania
Rodzimy obszar występowania obejmuje Afrykę Północną (Algieria, Maroko, Tunezja, Madera, Wyspy Kanaryjskie) oraz Europę Południową i Środkową (sięgając jednak na zachodzie aż do Szwecji)[3]. W Polsce jest rzadki. Rośnie w południowo-zachodniej i północnej części kraju[4].
Morfologia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d0/Stachys_arvensis_flower3_%2815754021704%29.jpg/180px-Stachys_arvensis_flower3_%2815754021704%29.jpg)
- Łodyga
- Owłosiona, do 30 cm wysokości.
- Liście
- Ogonkowe, sercowatojajowate lub podługowate, tępe, karbowane.
- Kwiaty
- Grzbieciste, zebrane w 2-6-kwiatowe nibyokółki. Kielich owłosiony. Ząbki kielicha lancetowatoszydlaste. Korona kwiatu różowa lub lila, długości 6-7 mm[5].
- Owoc
- Rozłupnia; rozłupki brodawkowate.
Biologia i ekologia
Roślina jednoroczna. Rośnie na polach, brzegach wód i lasów. Kwitnie od lipca do października.
Zagrożenia
Roślina umieszczona na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski (2006)[6] w grupie gatunków narażonych na wymarcie (kategoria zagrożenia: V). W wydaniu z 2016 roku otrzymała kategorię CR (krytycznie zagrożony)[7].
Przypisy
- ↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
- ↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-03-31] (ang.).
- ↑ Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-12-27].
- ↑ Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce, AdamA. Zając (red.) i inni, Kraków: Pracownia Chorologii Komputerowej Instytutu Botaniki Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2001, ISBN 83-915161-1-3, OCLC 831024957 .
- ↑ Szafer W., Kulczyński S., Pawłowski B. Rośliny polskie. Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1969.
- ↑ Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
- ↑ Kaźmierczakowa R., Bloch-Orłowska J., Celka Z., Cwener A., Dajdok Z., Michalska-Hejduk D., Pawlikowski P., Szczęśniak E., Ziarnek K.: Polska czerwona lista paprotników i roślin kwiatowych. Polish red list of pteridophytes and flowering plants. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk, 2016. ISBN 978-83-61191-88-9.
- SNL: småsvinerot
- BioLib: 41066
- EoL: 579670
- EUNIS: 174369
- Flora of China: 200020428
- Flora of North America: 200020428
- FloraWeb: 5754
- GBIF: 2927229
- identyfikator iNaturalist: 169309
- IPNI: 459319-1
- ITIS: 32326
- NCBI: 194207
- identyfikator Plant List (Royal Botanic Gardens, Kew): kew-194811
- Plants of the World: urn:lsid:ipni.org:names:459319-1
- Tela Botanica: 65870
- identyfikator Tropicos: 17602133
- USDA PLANTS: STAR
- CoL: 4ZFC6