Maciste

Maciste
Still van vertolker Kirk Morris als Maciste, 1962.
Still van vertolker Kirk Morris als Maciste, 1962.
Debuut Cabiria (1914)
Bedacht door Gabriele d'Annunzio en Giovanni Pastrone
Gespeeld door Bartolomeo Pagano, Mark Forest, Gordon Scott, Reg Park, Gordon Mitchell, Reg Lewis, Kirk Morris, Samson Burke, Alan Steel, Richard Lloyd, Renato Rossini, Frank Gordon
Persoonsinformatie
Alias Ercole, Hercules, Samson, Goliath, Atlas, Colossus
Geslacht man
Nationaliteit meestal Oud-Grieks
Beroep Superheld
Specialiteit Superkracht
Portaal  Portaalicoon   Film

Maciste (Italiaanse uitspraak: [maˈtʃiste]) is een Italiaanse filmreeks rond een krachtpatser die bovenmenselijk sterk is. Het is een van de oudste en langstlopende filmreeksen ter wereld. In Italië kende de reeks grote populariteit, al zijn de films meestal erg goedkoop gemaakt en bevatten ze routineuze plots.

Geschiedenis

Maciste maakte zijn debuut in de stomme film "Cabiria" (1914) door regisseur Giovanni Pastrone. Zijn naam is gebaseerd op een bijnaam van Hercules. Er zijn 52 films met Maciste gemaakt, waaronder 27 stomme films met Bartolomeo Pagano in de hoofdrol. De plots zijn doorgaans eenvoudige verhalen waarbij Maciste's kracht wordt ingezet om een knappe jonge vrouw te redden en het kwaad te verslaan. Meestal spelen de films zich af in de Oudheid, maar de periodes verschillen nogal van film tot film. Zo leeft Maciste in de ene film in een Bijbelse setting en in andere films dan weer meer in een Griekse mythologiewereld. Ook de locaties veranderen per film: Mongolië, Egypte, Peru,...

Van 1914 tot 1926 was Maciste voornamelijk een personage uit de stomme film. Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd hij als propagandamiddel ingezet. In 1927 verscheen voorlopig de laatste Maciste-film. Het duurde tot de jaren 60 voor er nieuwe films rond het personage werden gemaakt. Na het succes van de Amerikaanse Herculesfilms met Steve Reeves, besloot men in Italië Maciste nieuw leven in te blazen. Tussen 1960 en 1965 werden er 25 geluidsfilms rond Maciste gedraaid, met Mark Forest als Maciste. Andere acteurs die de rol tijdens deze periode op zich namen waren: Gordon Scott, Reg Park, Gordon Mitchell, Reg Lewis, Kirk Morris, Samson Burke, Alan Steel, Richard Lloyd, Renato Rossini en Frank Gordon.

In de Engelstalige filmwereld veranderde men uit commerciële overwegingen de naam van Maciste in Hercules, Samson, Goliath, Atlas of Colossus. Ook in Nederland gebeurde dit bij enkele films: Maciste, l'eroe piu grande del mondo draaide er in de bioscoop als Goliath en de zonden van Babylon en Maciste nell'inferno di Gengis Khan als Hercules in de hel van Dzjengis Khan. Omgekeerd werd Il gladiatore di Roma (1962) in Nederland uitgebracht als Maciste, gladiator van Rome, hoewel deze film met Gordon Scott niet over Maciste gaat.

Lijst van Maciste-films

Stomme films

Maciste alpino (1916)
Film Nederlandse titel Jaar Opmerking
Cabiria Maciste, de held van Cabiria / Maciste als redder van Cabiria 1914
Maciste Maciste, de schrik der bandieten 1915
Maciste bersagliere 1916
Maciste alpino Maciste als overwinnaar / Maciste als alpenjager 1916
SAR il principe Enrico Maciste II als beschermer 1916 In Nederland als Maciste-film uitgebracht
Maciste atleta Maciste als acrobaat 1917
Maciste medium Maciste als hypnotiseur / Maciste als medium 1917
Maciste poliziotto Maciste als detective 1917
Maciste turista 1917
Maciste sonnambulo 1918
La rivincita di Maciste De wraak van Maciste 1919
Il testamento di Maciste Maciste's testament 1919
Il viaggio di Maciste Maciste op reis 1919
Maciste I 1919
Maciste contro la morte Maciste tegen de dood 1919
Maciste innamorato 1919
Maciste in vacanza Maciste met vacantie 1920
Maciste salvato dalle acque Maciste uit de golven gered 1920
Maciste e la figlia del re della Plata Maciste en de dochter van de zilverkoning 1922
Die Japanerin und Maciste 1922
Maciste und der Sträfling Nr. 51 Maciste en de gevangene 51 1923
Maciste contro Maciste 1923
Maciste und die chinesische Truhe Maciste en de chinese koffer 1923
Maciste e il nipote di America 1924
Maciste imperatore Maciste als keizer / Maciste imperator 1924
Maciste contro lo sceicco Maciste tegen de sheik 1925
Maciste all'inferno Maciste in de hel 1926
Maciste nella gabbia dei leoni Maciste als leeuwentemmer 1926
Il gigante delle Dolemite Maciste de reus der bergen 1927
Gli ultimi zar Maciste de banneling 1928 In Nederland als Maciste-film uitgebracht

Geluidsfilms

Film Nederlandse titel Jaar Hoofdrol Opmerkingen
Maciste nella valle dei re Maciste... overwinnaar! 1960 Mark Forest
Maciste nella terra dei ciclopi Maciste, zoon van Hercules 1961 Gordon Mitchell
Maciste contro il vampiro Maciste contra Maciste 1961 Gordon Scott
Il trionfo di Maciste De triomf van Maciste 1961 Kirk Morris
Maciste alla corte del Gran Khan Maciste en de tirannen 1961 Gordon Scott
Maciste, l'uomo più forte del mondo Maciste, de sterkste man ter wereld 1961 Mark Forest
Maciste contro Ercole nella valle dei guai 1961 Kirk Morris
Totò contro Maciste 1962 Samson Burke en Totò komedie
Maciste all'inferno Maciste contra de hellemonsters 1962 Kirk Morris
Maciste contro el sceicco Maciste vecht tegen de sjeik / Maciste vecht in de harem 1962 Ed Fury
Maciste, il gladiatore piu forte del mondo Maciste, de onoverwinnelijke gladiator 1962 Mark Forest
Maciste contro i mostri Maciste in het stenen tijdperk 1962 Reg Lewis
Maciste contro i cacciatori di teste Maciste tegen de koppensnellers 1962 Kirk Morris
Il gladiatore di Roma Maciste, gladiator van Rome 1962 Gordon Scott In Nederland als Maciste-film uitgebracht
Maciste, l'eroe piu grande del mondo Goliath en de zonden van Babylon 1963 Mark Forest
Zorro contro Maciste Zorro contra Samson 1963 Alan Steele
Maciste contro i mongoli 1963 Mark Forest
Maciste nell'inferno di Gengis Khan Hercules in de hel van Dzjengis Khan 1964 Mark Forest
Maciste alla corte dello zar 1964 Kirk Morris
Maciste, gladiatore di Sparta Maciste, gladiator van Sparta 1964 Mark Forest
Maciste nelle miniere de re Salomone 1964 Reg Park
Maciste e la regina di Samar 1964 Alan Steele
La valle dell'eco tonante 1964 Kirk Morris
Ercole, Sansone, Maciste e Ursus: gli invincibili 1964 Renato Rossini satire
Gli invicibili fratelli Maciste De onoverwinnelijke broeders Maciste 1964 Richard Lloyd
Maciste il vendicatore dei Mayas Hercules tegen Goliath op leven en dood 1965 bestaat haast volledig uit gehermonteerde
scènes uit Maciste contro i mostri
en Maciste contro i cacciatori di teste

Jesus Franco-films

In 1973 draaide de Spaanse cultregisseur Jesus Franco twee low-budget Maciste-films voor Franse producers: Maciste contre la Reine des Amazones en Les exploits érotiques de Maciste dans l'Atlantide. De cast voor beide films was haast identiek, met Val Davis als Maciste. De eerste film werd in Italië uitgebracht als een "Karzan"-film (een goedkope imitatie van Tarzan) en de laatstgenoemde film werd enkel in Frankrijk uitgebracht als "Les Gloutonnes".

Trivia